Powiernik myśli i pragnień - tak o kościele przy ul. 3-go Maja w Rzeszowie wyraził się bp Józef Sebastian Pelczar, wspominając lata spędzone w tym mieście. W niedzielę 16 stycznia br. odbędzie się uroczyste przekazanie relikwii św. Józefa Sebastiana parafii św. Krzyża w Rzeszowie, powstałej w 1970 r. przy dawnym kościele gimnazjalnym.
Przed Ukrzyżowanym
Po ukończeniu szkoły parafialnej w rodzinnej Korczynie młody Józef Pelczar w 1850 r. rozpoczął naukę w trzeciej klasie szkoły ludowej w Rzeszowie, a dwa lata później w rzeszowskim gimnazjum przy ul. 3-go Maja. Po ukończeniu szóstej klasy gimnazjalnej, we wrześniu 1858 r. przeniósł się do gimnazjum do Przemyśla, gdzie w 1860 r. zdał celująco egzamin dojrzałości. Życie religijne uczniów rzeszowskiego gimnazjum koncentrowało się w pierwszej kolejności na kościele gimnazjalnym, w którym czczono wizerunek Chrystusa Ukrzyżowanego. W „Autobiografii” Pelczar zanotował: „Ten kościół był powiernikiem naszych myśli i pragnień. Tam w trudnych chwilach, jakich nie brakowało młodzieńczemu wiekowi, szukaliśmy pociechy, ukojenia”. Świątynia, w której młody Józef Pelczar jako uczeń gimnazjum kształtował swoją duchowość, dążąc do świętości, dla wielu pokoleń rzeszowian nadal pozostaje wyjątkowym miejscem spotkania z Panem Bogiem.
Koronacja
Data przekazania relikwii św. Józefa Sebastiana Pelczara nie jest przypadkowa. To z jednej strony niedziela tuż przed liturgicznym wspomnieniem świętego z Korczyny, które wypada 19 stycznia. Przekazanie relikwii wpisuje się także w przygotowanie parafii do koronacji obrazu Matki Bożej Szkaplerznej. Jednym z elementów przygotowania są comiesięczne spotkania modlitewne 16. dnia każdego miesiąca. Głęboka maryjność Pelczara wyniesiona z domu rodzinnego może być wielką inspiracją dla czcicieli Matki Bożej Szkaplerznej. Jednym z bardzo wymiernych przykładów maryjności Pelczara było utworzenie 3 maja 1891 r., gdy był profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego, Bractwa Najświętszej Panny Maryi Królowej Korony Polskiej, którego zadaniem była praca na polu społecznym. Mając na uwadze pomoc zaniedbanym moralnie dziewczętom, 15 kwietnia 1894 r. Pelczar założył Zgromadzenie Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego. To właśnie siostry z tego zgromadzenia, prowadzące w Rzeszowie Dom Samotnej Matki oraz Okno Życia im. św. J. S. Pelczara, przekażą relikwie swojego Założyciela parafii Świetego Krzyża.
Biskup Pelczar przez relikwie symbolicznie powróci do kościoła swojej młodości już jako święty. Został beatyfikowany w Rzeszowie przez papieża Jana Pawła II 2 czerwca 1991 r.; kanonizowany 18 maja 2003 r. na Placu św. Piotra w Rzymie. Razem z innymi wybitnymi postaciami: bł. ks. Stanisławem Papczyńskim, bł. ks. Romanem Sitką i bł. ks. Janem Balickim stanowią chlubę najstarszej rzeszowskiej szkoły i przylegającej do niej świątyni.
List Jakuba otwiera się autoidentyfikacją „sługi Boga i Pana Jezusa Chrystusa” oraz adresem do „dwunastu pokoleń w rozproszeniu” (diaspora). To język Izraela przeniesiony na wspólnoty wierzących w Mesjasza, żyjące poza ziemią ojców. Określenie „dwanaście pokoleń” mówi o całości ludu, rozsianego po świecie. Jakub od razu przechodzi do próby. Doświadczenia odsłaniają jakość wiary, a „doświadczanie” rodzi „wytrwałość” (hypomonē). W tradycji mądrościowej oznacza ona zdolność trwania przy dobru w długim czasie, bez rozpaczy i bez udawania siły. „Najwyższa radość” opisuje postawę opartą na pewności, że Bóg nie opuszcza w ucisku. Wytrwałość ma „dokonać dzieła”, aby człowiek stawał się „doskonały” i „nienaganny” (teleios, holoklēros), czyli dojrzalszy w wyborach i w reakcjach. Potem pojawia się prośba o mądrość. W Biblii mądrość obejmuje wiedzę oraz sztukę życia według Boga. Jakub mówi o Bogu, który „daje wszystkim chętnie i nie wymawia”. Prośba ma być wolna od chwiejności; w obrazie fali widać ruch, który nie ma kierunku. „Wątpiący” (diakrinomenos) przypomina falę miotaną wiatrem. Taki stan rozrywa decyzję i odbiera spójność działania; Jakub nazywa go „człowiekiem o dwoistej duszy” (dipsychos), niestabilnym w postępowaniu. Końcowe wersety dotykają napięć społecznych. Ubogi „brat” ma chlubić się wywyższeniem, a bogaty upokorzeniem. Obraz kwiatu trawy, który więdnie pod palącym słońcem, odsłania kruchość zasobów i krótki oddech ludzkiej sławy. Ten motyw wróci w liście w ostrych słowach wobec bogaczy, którzy krzywdzą pracowników.
Wielki Post to czas czterdziestodniowego przygotowania do najważniejszej chrześcijańskiej uroczystości - Wielkanocy, czyli Świąt Paschalnych. Okres ten rozpoczyna Środa Popielcowa, która w tym roku przypada 18 lutego, natomiast kończy liturgia Mszy Wieczerzy Pańskiej sprawowana w Wielki Czwartek, w tym roku obchodzony 2 kwietnia. W orędziu na tegoroczny Wielki Post papież Leon XIV zachęca: „Zacznijmy rozbrajać nasz język, rezygnując z ostrych słów, pochopnych osądów, mówienia źle o nieobecnych, którzy nie mogą się bronić, oraz unikając oszczerstw".
W Środę Popielcową, na znak żałoby i pokuty, głowy wiernych obecnych na Eucharystii zostaną posypane popiołem. Popiół ten, ma pochodzić z zeszłorocznych palm poświęconych w Niedzielę Palmową. Należy pamiętać, że tego dnia obowiązuje wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych i post ścisły (można spożyć trzy posiłki w ciągu dnia, w tym tylko jeden do syta). Reguła dotycząca wstrzemięźliwości dotyczy wiernych powyżej 14. roku życia, a post ścisły, osoby pełnoletnie, aż do 60. roku życia. W tym dniu nie ma natomiast obowiązku uczestniczenia w Mszy św. Kościół zaleca jednak udział w liturgii, ze względu na pokutny charakter dnia rozpoczynającego Wielki Post. Obrzędowi posypania głów popiołem towarzyszą słowa: "Pamiętaj, że jesteś prochem i w proch się obrócisz" albo: "Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię".
Celem wielkopostnych praktyk jest gotowość serca na przyjęcie Bożej miłości – podkreślił pasterz diecezji
Najbliższa środa 18 lutego 2026 to pierwszy dzień Wielkiego Postu. Pokutny gest posypania głów popiołem rozpoczyna czterdziestodniowe przygotowanie do świąt wielkanocnych, stanowiących szczyt całego roku liturgicznego. Msze św. z obrzędem posypania głów popiołem będą sprawowane we wszystkich parafiach diecezji.
W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.
