Trzynastolatka wychowuje się w niepełnej rodzinie. Ma jeszcze siostrę. Obie dziewczynki chorują na astmę. Rodzina utrzymuje się z jednej pensji - mamy. Dziewczynka jest bardzo radosną i pełną zapału uczennicą. Dzięki programowi „Skrzydła” na zakończenie roku otrzymała świadectwo z czerwonym paskiem. Brała też udział w olimpiadzie historycznej na etapie szkolnym i międzyszkolnym. Bardzo angażuje się w życie klasy i szkoły. Pomaga mamie i chętnie bierze udział w inicjatywach organizowanych w ramach programu „Skrzydła”.

Dziesięciolatek ma jeszcze dwójkę rodzeństwa. Choć wychowuje się w pełnej rodzinie, utrzymują się tylko z jednej pensji. Chłopiec jest bardzo aktywnym i żywym uczniem. Program „Skrzydła” pozwolił mu wystartować w konkursie matematycznym i przyrodniczym. Chłopiec bardzo lubi sport. Jest zawodnikiem grupy trampkarzy. Dzięki wsparciu finansowemu rodzice mogli kupić mu sportowe obuwie i odzież. Dodatkowo mógł wyjechać na rekolekcje dla podopiecznych oraz - dzięki dołożeniu brakującej sumy - skorzystać z kolonii.

... aby nie odwracać się od dziecka

Ogólnopolski program pomocy dzieciom i młodzieży „Skrzydła” funkcjonuje od września 2005 r. Dzięki niemu ubogie dzieci otrzymują pomoc na każdym etapie nauki. Inspiracją dla powstania programu „Skrzydła” było przesłanie Jana Pawła II, wygłoszone podczas ostatniej pielgrzymki do Polski: „(...) aby przyjść z pomocą dziecku zaniedbanemu duchowo i materialnie; aby nie odwracać się od chłopca czy dziewczyny” (homilia z 18 sierpnia 2002 r., krakowskie Błonia).

Celem programu „Skrzydła”, jak informuje jego koordynatorka z Caritas Polska Małgorzata Pliszka, jest objęcie długoterminową pomocą uczniów szkół podstawowych, gimnazjów i liceów, którzy z powodu złej sytuacji materialnej wymagają wsparcia w formie dożywiania, wyprawek szkolnych, odzieży letniej i zimowej. Program zapewnia również dofinansowania wycieczek szkolnych. Skierowany jest do firm i osób indywidualnych, które zobowiążą się wspierać finansowo ucznia przez okres przynajmniej jednego semestru szkolnego. Program „Skrzydła” daje możliwość wyboru formy pomocy i dopasowania jej do indywidualnych potrzeb ucznia, a także do możliwości finansowej darczyńcy. Program jest inny niż program Fundacji „Dzieło Nowego Tysiąclecia”. - Między programami nie ma formalnych związków, choć wyrastają z tej samej idei - podkreśla Małgorzata Pliszka. - Różne są zasady funkcjonowania obu tych programów. O ile „Dzieło Nowego Tysiąclecia” obejmuje opieką najzdolniejszych uczniów, o tyle program „Skrzydła” wspiera potrzebujących uczniów bez względu na ich wyniki w nauce. Chcąc pomóc uczniowi, indywidualni darczyńcy mogą dokonać wpłat na konto Caritas Polska. Osoby indywidualne mogą również podpisać deklarację pomocy dla konkretnego, choć nieznanego sobie z nazwiska dziecka. Zwracają się wówczas bezpośrednio do Caritas diecezjalnych, które prowadzą własne ewidencje. Do Caritas diecezjalnych mogą także zgłaszać się przedsiębiorcy.

Każda diecezja wspiera adekwatną do środków liczbę dzieci. Jak informuje Małgorzata Pliszka, Caritas Polska w roku szkolnym 2013/2014 ufundowała stypendia dla 329 dzieci. Natomiast przez diecezje i Caritas Polska opieką stypendialną objętych zostało 3,5 tys. dzieci. Na bieżący rok szkolny do programu „Skrzydła” zgłosiło się 29 diecezji.

Hojność programu - hojność darczyńców

Informacje o programie „Skrzydła” trafiają do dzieci i ich rodziców przez szkołę, nauczyciela, Kościół, katechetę. W szkole - przede wszystkim przez pedagoga szkolnego lub wychowawcę. Również przez parafialne zespoły Caritas, jak się to dzieje w wielu diecezjach. Zajmują się tym wolontariusze działający w parafii bądź pracownicy placówek wsparcia dziennego prowadzonych przez Caritas. - Potrzeb jest wiele. W samej archidiecezji warszawskiej np. z programu „Skrzydła” korzysta setka dzieci. Ale jest on uzależniony od liczby darczyńców - mówi Elżbieta Jackiewicz, z wykształcenia pedagog, która od dziewięciu lat pracuje w Caritas Archidiecezji Warszawskiej. Od tego też czasu zajmuje się koordynacją programu „Skrzydła”. - Przykre jest, że przez lata mojej pracy wzrosła liczba potrzeb tak podstawowych, jak wydatki na jedzenie i ubranie dla dzieci. I z roku na rok koszt tych potrzeb rośnie. A przecież wiadomo, że nie wszystkie dzieci potrzebujące pomocy korzystają z programu. Choćby dlatego, że mogą o nim nie wiedzieć. Mam ogromną satysfakcję, że przez dziewięć lat pracy w programie mamy już takie dzieci, którym pomagało się od początku szkoły, a które kończą dziś gimnazjum. W tym roku np. jest chłopiec, który dostał się do Szkoły Mistrzostwa Sportowego w Gdańsku i jest nadzieja, że wejdzie w skład reprezentacji Polski w piłce ręcznej. A mamy przecież tak wiele uzdolnionych dzieci, które nie mogą rozwijać swoich zdolności. Dzięki programowi przynajmniej część z nich może realizować swoje marzenia.

Aby jednak dziecko mogło skorzystać z programu, potrzebny jest wniosek złożony przez rodziców. Niektórzy z nich są w tej kwestii nieporadni. Inni - sami pochodząc z rodzin dysfunkcyjnych, takie też rodziny zakładają. Często wręcz zaniedbują obowiązek szkolny dziecka. „Wychwytywaniem” takich dzieci na ogół zajmuje się pedagog szkolny albo katecheta. Trudniej jest w tych warszawskich szkołach, gdzie uczy się po 2 tys. dzieci. Wtedy „wyławia” je z tłumu już tylko wrażliwość szkolnych pedagogów czy katechetów.

- Kiedy zaczynałam pracę, duża część wspomaganych dzieci pochodziła z rodzin patologicznych - mówi Elżbieta Jackiewicz. - W tej chwili zmienia się problem społecznej biedy. Można uczciwie pracować, ale mało zarabiać. Mieć więcej niż dwoje dzieci albo tylko dwoje - i nie mieć na zaspokojenie ich podstawowych potrzeb. Wystarczy, że w rodzinie pracuje tylko jedna osoba i zarabia niewiele ponad 1,5 tys. zł, a już jest bardzo trudno związać koniec z końcem. Ludzie czasem wykonują ciężkie prace, ale mało płatne - jak np. pielęgniarka czy sprzątaczka. Bywa szczególnie ciężko w rodzinie, kiedy pojawia się choroba powodująca duże obciążenie finansowe. Mamy wiele takich przypadków, jak choćby małżeństwo z piątką dzieci, z których jedno od wielu lat jest chore na stwardnienie rozsiane - jego leczenie pochłania dużo pieniędzy. Niestety, potrzebujących jest coraz więcej. Gdybyśmy mogli zrealizować nasze marzenia, to chcielibyśmy wyposażyć pięciokrotnie więcej dzieci. Hojność programu jest jednak uzależniona od hojności naszych darczyńców.

* * *

Gdyby ktoś zechciał wesprzeć program Caritas „Skrzydła” - prosimy o wpłaty:
Caritas Archidiecezji Warszawskiej,
ul. Krakowskie Przedmieście 62,
00-322 Warszawa;
nr konta PKO S.A.
11 1240 1066 1111 0000 0006 0961,
z dopiskiem (odpowiednio): „Skrzydła na co dzień” lub „Skrzydła na przyszłość” lub „Skarbonka Skrzydeł”.
Szczegółowe informacje można uzyskać w biurze Caritas Archidiecezji Warszawskiej, u koordynatora programu „Skrzydła” - Elżbiety Jackiewicz -tel. 606-695-092; e-mail: ejackiewicz@caritas.pl